AMSTERDAM, 27 januari - Deze week vroeg het bedrijf achter de Amsterdamse club Panama faillissement aan. De club is vanaf 2006 verwikkeld in een juridische strijd tussen stadsdeel Oost en buurtbewoners van Panama. Volgens de club had een beperkt aantal buurtbewoners “zich vastgebeten in een slepende strijd om de club de wijk uit te krijgen”. De bewoners vertellen een ander verhaal. NAP Nieuws maakte een reconstructie.

Deze week vroeg de Amsterdamse club Panama faillissement aan. Foto: monosodium (morguefile)

Panama opende in 2001 als café-restaurant. Daarvoor kreeg de club een bijpassende horecavergunning (IV). Tussen 2001 en 2006 begon Panama steeds meer “discotheekactiviteiten” te ontplooien, die buiten de vergunning vielen, vertelt een woordvoerder van stadsdeel Oost. Het stadsdeel had wel oren naar een discotheek op die locatie. Zij kwam daarom in 2006 met een bestemmingsplan dat Panama voorzag van horecavergunning VI, bestemd voor discotheken. De illegale discotheekactiviteiten van Panama zouden op deze manier worden gelegaliseerd.

Hiertegen kwamen omwonenden in actie. Zij vochten het bestemmingsplan in 2007 voor het eerst aan voor de Raad van State.

Het pand van Panama aan de Oostelijke Handelskade in Zeeburg is een monument. Het is te overlastgevoelig voor het geluidsniveau van een discotheek. Dat bepleitten de buurtbewoners in 2007 voor de Raad van State. Ze kregen  gelijk, het bestemmingsplan werd vernietigd. Stadsdeel Oost besloot toen de discotheekactiviteiten van Panama te gedogen. Volgens een woordvoerder van het stadsdeel bleef de club in het bezit van horecavergunning VI en mocht de club haar discotheekactiviteiten voortzetten, “omdat legalisatie van de situatie werd verwacht”. Er werd gewerkt aan een nieuw bestemmingsplan om de horecavergunning te ondersteunen.

Dat kwam er in 2008. Weer stapten de klagers naar de Raad van State en weer kregen ze gelijk. Ook dit bestemmingsplan werd vernietigd. Een jaar later volgde een derde bestemmingsplan. Dat werd tevens door de klagers aangevochten. Die zaak kwam voor op 19 december 2011. Rechter Wim Deetman verweet het stadsdeelbestuur dat het “tien jaar lang de illegale activiteiten van uitgaanscentrum Panama [had] gedoogd terwijl er toch door bewoners voortdurend aan de bel is getrokken”. De uitspraak wordt binnen twee weken verwacht.

Ook de Gemeentelijke Ombudsman Amsterdam “rekent het het stadsdeel aan dat het over een periode van acht jaar een illegale situatie heeft laten voortbestaan”. In maart 2010 concludeerde hij dat er “een illegaal gedoogbeleid van illegale activiteiten is ontstaan”.

Hoge kosten

Vooral hoge juridische kosten hebben volgens de eigenaren de club de kop gekost. Mede-eigenaar van Panama René Vidal verklaarde deze week tegen Het Parool dat “een groepje van hooguit vijf bewoners” zich had vastgebeten in een slepende strijd om de club de wijk uit te krijgen. Volgens gebouweigenaar Michael van de Kuit heeft Panama ongeveer 250.000 euro aan juridische kosten “moeten inleveren”.

Tienduizenden euro’s aan waterschade veroorzaakt door een bouwproject van het stadsdeel droegen volgens Van de Kuit ook bij aan het faillissement. Sinds anderhalf jaar is het aantal parkeerplaatsen rond de club verminderd, wat Panama noodzaakte parkeergelegenheid in een nabijgelegen parkeergarage te huren voor “vele duizenden euro’s”. Het stadsdeel verklaart dat Panama nooit bezwaar heeft gemaakt over afgenomen parkeergelegenheid.

Terugkijkend heeft Panama zich verslikt in te hoge juridische kosten, geeft Van de Kuit toe. De inkomsten liepen de afgelopen tijd terug. “Als je een slecht jaar draait is 2,5 ton heel veel geld.”

De klagers

Anders dan Panama in de media zegt, hebben de klagers hebben nooit tegen Panama zelf geprocedeerd. Zij procedeerden tegen het stadsdeel. Panama sloot uit eigen beweging aan, verklaren ze. “Wij voelen ons valselijk beschuldigd”, vertelt een omwonende van Panama, die liever anoniem wil blijven. “De uitspraken van de Panama in de pers hebben ons zo verbaasd.” Volgens Panama-eigenaar Van de Kuit had Panama geen andere keuze dan zich in het proces tegen het stadsdeel te mengen. “Het stadsdeel faalde keer op keer in haar aanpak en wij voelden ons genoodzaakt om op te treden. Er was geen vertrouwen meer”, zegt hij.

Catharina Vasterling, woordvoerder namens de klagers, zegt ook dat een sluiting van Panama nooit het doel is geweest. “We hebben tegen het onzorgvuldig handelen van het stadsdeel geprocedeerd.” Het was de bewoners te doen om horecavergunning VI, de discotheekvergunning, die het stadsdeel volgens hen niet in het bestemmingsplan had mogen opnemen. “We zijn voor ons recht opgekomen.”

De groep procederende klagers is groter dan de “hooguit vijf” waar Panama melding van maakt. Catharina Vasterling spande de procedure aan namens 41 personen, volgens haar “ongeveer 90 procent van de directe omwonenden”. Daarnaast hebben vier andere omwoners individueel op eigen initiatief geprocedeerd.

Balu BV en uitspraak

Achter Panama zit het bedrijf Balu B.V., dat nu failliet is. Naast Panama bezat Balu een restaurant in Loosdrecht, genaamd Porto. Dit restaurant sluit volgens de website tevens zijn deuren. Dat de inkomsten terugliepen, strookt met gegevens van de Kamer van Koophandel van het nu failliete Balu B.V. Die laten zien dat het bedrijf sinds 2009 steeds meer van haar reserves moest snoepen. Balu B.V. was niet bereikbaar voor commentaar.

Binnen twee weken doet de Raad van State uitspraak over het derde bestemmingsplan. Al is de Panama failliet, er kan gewoon een nieuw etablissement in het pand gevestigd worden. Of dat een discotheek mag zijn, hangt af van de uitspraak. Gebouweigenaar Van de Kuit hoopt van wel: “Ik heb er alle vertrouwen in.”

^[1]

Amsterdam, 4 feb – Feesten bestemd voor mensen met een bepaalde etnische afkomst kunnen volgens antropoloog Simone Boogaarts-de Bruin bijdragen aan de integratie in Nederland. Dat blijkt uit het onderzoek naar zogeheten ‘etnofeesten’ waar ze gisteren aan de Universiteit van Amsterdam op promoveerde.

Door naar etnofeesten te gaan komen jongeren met een niet-Nederlandse afkomst in contact met populaire clubs. “Clubeigenaren en uitsmijters worden bekend met de jongeren en krijgen een positief beeld van ze”, zegt Boogaarts-de Bruin. Poppodium Paradiso ^[2]werkt samen met de Marokkaanse organisatie Marmoucha ^[3]en ziet op sommige etnofeesten ook het reguliere publiek verschijnen. “Mensen komen aanwaaien zonder dat ze weten wat er op het programma staat. Als blijkt dat er een Marmoucha feest is en ze vinden het leuk, dan blijven ze hangen.”

Etnofeesten verschillen van reguliere feesten door andere muziek, deurbeleid en omgangsvormen. Zo zijn er Marokkaanse feesten waar alleen vrouwen mogen komen en die op zondagmiddag plaatsvinden. De afgelopen jaren worden etnofeesten in populaire clubs zoals Paradiso of Panama ^[4]gehouden. In Nederland vindt bijna elke week een Turks dansfeest in een club plaats. Marokkaanse organisaties organiseren ook debatten en concerten, maar minder dansfeesten.

Negatieve berichtgeving over Turkse en Marokkaanse jongeren is voor hen een reden om naar feesten met mensen van hun eigen afkomst te gaan.  Op een Marokkaans feest hoeven Marokkaanse jongeren zich niet te verantwoorden over hun verschillen met Nederlandse jongeren, zoals het niet drinken van alcohol.

Dat jongeren als reactie op de negatieve beeldvorming liever met mensen met dezelfde afkomst feesten vindt Wijnand Hollander van Marmoucha niet slecht voor de integratie, zolang de etnofeesten in populaire clubs georganiseerd worden. “Ik vind het een ander verhaal als een sportzaaltje wordt afgehuurd om een feest te geven voor en door Marokkanen. Dan pas ga je langs elkaar heen leven.”

Turkse en Marokkaanse jongeren vertelden Boogaarts-de Bruin dat meer Nederlandse jongeren naar hun feesten moeten komen. Organisatoren van feesten zijn het daar mee eens. “Dan zien ze dat we iets toevoegen en niet alleen criminelen of religieuze freaks zijn”, aldus een organisator van Marmoucha in het onderzoek.

Door het bezoeken van etnofeesten maken jongeren volgens Boogaarts-de Bruin ook makkelijker een overstap naar reguliere feesten. Poppodium Paradiso ziet dat nog niet. “Ik zou niet kunnen zeggen dat we nu meer Marokkaanse bezoekers hebben dan eerder”, aldus een woordvoerder.

Boogaarts-de Bruin baseerde haar proefschrift Something for everyone? Changes and choices in the Ethno-party scene in urban night-life op eigen observaties tijdens onder andere Turkse en Marokkaanse feesten in diverse clubs in Nederland. Ook hield zij diepte-interviews met bezoekers van de feesten, organisatoren, clubeigenaars en portiers om een beeld te krijgen van de etnofeesten in Nederland.

^[1]